GS Hoàng Chí Bảo: Nội dung cơ bản của Tư tưởng, Đạo đức, Phong cách Hồ Chí Minh-Tuyên Quang 12/2016 – Transcript

00:15Thưa tất cả các đồng chí thì hôm nay thì tôi xin trình bày với các đồng chí những cái nội dung cốt lõi trong tư tưởng, đạo đức và phong cách của người. Đây chính là cái chuyên đề lớn và tổng quát bao trùm trong cả cái quá trình học tập làm theo bác về phương diện lý luận thì các cái chuyên đề cụ thể của từng năm sẽ cụ thể hóa thêm.

00:43Và hôm nay trong một khoảng thời gian rất là có hạn, chúng ta sẽ cùng nhau nhìn một cách tổng quát nhất những cái giá trị cốt lõi bền vững trong di sản của người. Thì các đồng chí cho phép tôi được tập trung trình bày vào mấy vấn đề như thế này.

01:01Điểm thứ nhất ấy là chúng ta nói về tư tưởng đạo đức phong cách Hồ Chí Minh. những cái phương diện lý luận. Điểm thứ hai là mối quan hệ giữa tư tưởng với đạo đức và phong cách. Và đây cũng chính là một trong những cái điểm nhấn quan trọng của chỉ thị của Trung ương.

01:26Điểm thứ ba là chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu một trong năm tác phẩm đã được coi là bảo vật quốc gia. Chúng ta đều không thể quên được rằng bản di chúc lịch sử này đã có một khoảng thời gian lịch sử 51.

01:44Tức là tính từ ngày bác viết di trúc lần đầu tiên, các đồng chí, bác khởi thảo di trúc lần đầu tiên vào ngày mùng 10 tháng , liên tục đến 15 tháng năm 1965 thì bác hoàn thành.

02:01Các đồng chí đọc di chúc của bác, tiếp cận đến di chúc của bác thì chúng ta đều nhìn thấy một cái sự kiện rất là cảm động. Đây là cái bản đánh máy đầu tiên của bác đấy. Bác đ bác tự tay đánh máy lấy bằng cái ch máy cái máy chữ rất quen thuộc của bác.

02:19Bác ghi rõ là ngày 15 tháng năm 65 các chị. Tức là lúc bác 75 tuổi, bác ký tên là Hồ Chí Minh. Mà chúng ta biết là chính trên quê hương cách mạng này từ năm 1942, bác đã chính thức dùng tên là Hồ Chí Minh và bác dùng đến tận phút chót của cuộc đời.

02:45Một cái bên lề của bản di chúc này, bác tự tay viết bằng chữ của bác. Bác đề rõ là chứng kiến của bí thư thứ nhất ban chấp hành trung ương. Bí thư thứ nhất lúc bấy giờ tức là Tổng Bí thư đấy. Đồng chí Lê Duẩn được bác mời đến ký cho bác một chữ ký chứng kiến.

03:08Với đảng ta thì di chúc của bác là một văn kiện chính trị pháp lý quan trọng cho nên cần có chữ ký xác nhận của người đứng đầu trung ương là tổng bí thư mà lúc bấy giờ là đồng chí Lê Duật còn bác là Chủ tịch Đảng.

03:26Các đồng chí cũng nên biết là từ khi bác mất ấy thì không có ai đảm nhận chức danh Chủ tịch Đảng nữa. Chức danh ấy chỉ dành riêng cho bác với tư cách là người sáng lập đảng và bây giờ đứng đầu cơ quan lãnh đạo của Đảng ở Trung ương đấy là Tổng Bí thư. Thì đồng chí Lê Duẩn đảm nhận cái sự việc ấy và ký một chữ ký cho bác.

03:53Và bác có căn dặn đồng chí Vũ Kỳ là thư ký riêng của bác. Đồng chí Vũ Kỳ là một trong tám thư ký giúp việc bác mà lại có một vị trí đặc biệt quan trọng bởi vì đây là thư ký lâu nhất, gần như suốt cả cuộc đời là phục vụ bác.

04:14Cho đến tận khi bác mất đấy, tang lễ bác xong thì Trung ương mới cử đồng chí Vũ Kỳ sang đảm nhận chức vụ giám đốc bảo tàng Hồ Chí Minh. Và ngày nay thì đồng chí Vũ Kỳ cũng đã trở về với bác rồi.

04:31Bác dặn đồng chí Vũ Kỳ lúc đó là chú nhớ giữ bí mật cho bác. Cả đời bác là khiêm nhường. Cho nên bác chỉ coi đây là một bức thư để lại cho đồng bào đồng chí.

04:45Bác dặn là tôi để lại mấy lời này để phòng khi đi gặp cụ các má, cụ Lê Nin và các vị cách mạng đàn anh khác thì đồng bào và đồng chí trong Đảng khỏi cảm thấy đột ngột.

05:03Chúng ta ôn lại những cái sự kiện ấy, những chi tiết ấy để càng thấm thía hơn bao giờ hết sự cao cả, vĩ đại và khiêm nhường của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Cho nên lần này đấy, chỉ thị của Bộ Chính trị đặt một sự thống nhất toàn vẹn chỉnh thể giữa các giá trị tư tưởng với đạo đức và phong cách.

05:27Và nó quy tụ những nét đặc sắc nhất ở phong cách Hồ Chí Minh, một cái phong cách văn hóa, một bản lĩnh văn hóa của chính người. Cái bản di trúc lịch sử này bây giờ đã chính thức được xếp hạng vào bảo vật quốc gia. Các đồng chí chúng ta nghiên cứu tư tưởng của bác thì đương nhiên chúng ta phải lần theo từng

05:52tác phẩm của bác, nhất là tác phẩm chính luận mà tiêu biểu nhất là di chúc. Năm tác phẩm tiêu biểu của bác đã được coi là bảo vật quốc gia, tức là quốc bảo đấy. Bao gồm là đường cách mệnh. Bác viết từ năm 1927 các thầm chí nhá. cái tác phẩm đặt nền móng cho sự ra đời của

06:15Đảng ta vào năm 1930 sau đó mà lúc bấy giờ bác lấy tên là Nguyễn Ái Quốc. Lúc đó bác của chúng ta có 37 tuổi. Tác phẩm thứ hai được coi là Quốc bảo chính là lời kêu gọi đồng bào chiến sĩ cả nước trong cái cuộc toàn quốc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược trở

06:38lại ngày 19 tháng 12 năm 46 mà ta vừa mới kỉ niệm tròn 70 năm cái sự kiện quan trọng đó. Cái cuộc kháng chiến thần thánh vĩ đại ấy đấy đã đem lại chiến công hiển hách cho dân tộc chúng ta là Điện Biên Phủ và dẫn đến hòa bình lập lại trên nửa nước của miền Bắc lúc bấy giờ.

07:01Thì bây giờ cái lời kêu gọi ấy cũng là quốc bào. Và trong đó nó vang lên một cái mệnh lệnh quan trọng của lịch sử mà bác là người thể hiện. Tức là thà hy sinh tất cả, quyết không chịu làm nô lệ, quyết không chịu mất nước.

07:19Lúc bấy giờ bác của chúng ta đã là chủ tịch chính thức của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, tức là nguyên thủ quốc gia, bác 56 tuổi. Và 20 năm sau, vào lúc bác 76 tuổi đấy thì bác lại ra một lời kêu gọi thiêng liêng nữa. Đồng bào chiến sĩ cả nước chống Mỹ cứu nước. ngày 17 tháng năm 1966.

07:45Trong đó nổi bật một cái chân lý lớn của thời đại, của lịch sử đó là không có gì quý hơn độc lập, tự do. Thế là trong năm tác phẩm của Bác về quốc bào thì đã có hai văn kiện kêu gọi, hai cái dấu móc quan trọng của lịch sử Việt Nam thời hiện đại.

08:06Tác phẩm thứ tư của bác được coi là Quốc bảo là một tác phẩm đặc sắc về văn chương mà tất cả chúng ta nhớ lại hồi còn nhỏ đi học đấy ta đều đã tiếp xúc. Đó là nhật ký trong tù hay tiếng Hán gọi là ngục trung nhật ký.

08:23Đọc tác phẩm này, chúng ta có điều kiện tìm hiểu thêm một phần lịch sử trong cuộc đời của Bác mà cũng là sự nghiệp của cả dân tộc của Đảng ta. Các đồng chí biết là bên thềm cách mạng tháng tám đã đến gần trong một cái chuyến đi liên hệ công tác để tìm cách phối hợp với Đảng Cộng sản Trung Quốc khởi sự cách mạng tháng tám

08:48thì trên đường đi chính quyền Tưởng Giới Thạch đã bắt giam bác. Và 14 tháng trong lao tù khốc liệt ở Quảng Tây đấy, chính quyền Tưởng Giới Thạch đã giao giải Bác đi khắp 30 nhà tù.

09:0414 tháng liền mất liên lạc với tổ chức ở trong nước, với dân, với Đảng mà trong hoàn cảnh sống khắc nghiệt, đầy ải, tù tội như vậy, bác vẫn có thể làm thơ thì đây là một điều kỳ tích, một cái nghị lực phi thường của một người cộng sản vượt lên trên mọi nỗi đau đớn của cuộc đời. Vất vả, gian nan, khổ sở như vậy mà bác vẫn có thể làm thơ. Cho nên

09:30sau này Thủ tướng Phạm Văn Đồng nói đấy, nói đến Bác Hồ là nói đến một tâm hồn lộng gió bốn phương của thời đại. Thì các đồng chí có điều kiện xin hãy đọc lại 135 bài thơ chữ Hán của bác trong nhật ký trong tù mà bây giờ đã được dịch ra tiếng Việt từ bấy lâu nay và bây giờ đã được phổ biến gần như tất cả các thứ tiếng trên thế giới. Và người

09:56ta thừa nhận Bác không chỉ là một lãnh tụ vĩ đại, một nhà tư tưởng kiệt xuất mà còn là một nhà văn hóa lớn. 135 bài thơ ấy xin các đồng chí đặc biệt chú trọng cho vào ba cái bài quan trọng này. Một là cái bài nghe tiếng giã gạo mà bây giờ trong hoàn cảnh hiện nay của việc xây dựng chỉnh đốn đảng đấy, bài

10:20này có một ý vị rất đặc biệt vì đó là một triết lý rèn luyện thực hành đạo đức suốt đời của người cách mạng. Chỉ có bốn câu thôi. Gạo đem vào giã bao đau đớn.

10:35Gạo dã xong rồi trắng tựa bông. Sống ở trên đời người cũng vậy. Gian nan rèn luyện ắt thành công. Sau này ta mới hiểu vì sao bác thường nhấn mạnh là chống chủ nghĩa cá nhân, chống giặc nội sâm là một cuộc chiến đấu suốt đời và sẽ có không ít sự đau đớn ở trong lòng.