GS Hoàng Chí Bảo: Những bước ngoặt 20 - 30 năm vĩ đại định hình vận mệnh dân tộc của Bác Hồ (Tập 2) – Transcript

00:13>> Trong đời Bác, tôi rất chú trọng đến bước ngoặt 20 năm. Các bạn hãy thử so sánh mấy cái dấu hiệu này. 1925 người viết tác phẩm chính luận có thể coi là một tác phẩm lý luận đặc sắc Bản án chế độ thực dân.

00:31Mà cái tên Ác-nu đấy tên mật thám của Pháp trong chính quyền Pháp mà được theo dõi Nguyễn Ái Quốc trong cuộc hành tung ở chính trường Paris, nước Pháp và châu Âu đấy người ta phải thốt lên thế này này con người mảnh khảnh này, tức là nói về Bác Hồ chứa chất một nghị lực phi thường biết đâu chính con người này rồi sẽ đặt cây thánh giá, cây thập tự cáo chung chế

00:56độ chúng ta. Thì cái dự báo của tên thực dân Ác-nu ấy hóa ra là sự thật là đúng như vậy. 1925 với Bản án chế độ thực dân là lời tuyên bố pháp lý tố cáo thực dân đế quốc để 20 năm sau, tức là bước ngoặt 20 năm Tuyên ngôn độc lập chính là thi hành bản án đó.

01:20Cáo chung chủ nghĩa đế quốc thực dân và khai sinh chế độ dân chủ cộng hòa của Việt Nam mà người đặt tên cho chính thể là Cộng hòa Dân chủ Việt Nam, nước là Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nay là Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.

01:36Và cảm động sâu sắc nhất đấy là 20 năm sau tức là 1965 thì không ai có thể ngờ Bác đặt bút viết di chúc. Viết trong lặng lẽ, viết trong bí mật, tài liệu tuyệt đối bí mật.

01:53Bác viết di chúc từ năm 75 tuổi, năm 1965. Năm nào cũng chữa. Chữa lần cuối cùng năm 69 vào dịp sinh nhật rồi Bác ra đi. Và chúng ta cũng có một cái gì đó linh thiêng lắm.

02:07Cái giờ trung tâm ra mắt này và cái giờ chúng ta đang đối diện với nhau ở đây là giờ mà Bác viết di chúc và chữa di chúc. Và cũng là giờ mà trái tim Bác sắp sửa ngừng đập. Thì chúng ta có thể thấy là những cái điều ấy để chúng ta ngàn đời không bao giờ quên đến Bác.

02:25Cả trong lý trí, trong tình cảm của chúng ta. Cái bước ngoặt 20 năm tôi tạm dừng như vậy. 1925, 1945, 1965. Bản án chế độ thực dân, tuyên ngôn độc lập và di chúc.

02:39Còn có thể kể đến bước ngoặt 20 năm nữa ở chính hai tác phẩm quan trọng này mà tất cả các đồng chí giảng dạy lý luận Hồ Chí Minh thì đều biết cả. 1927 là Đường Cách Mệnh.

02:52Để hai thập kỷ sau 1947 là Sửa đổi Lối Làm Việc với bút danh X.Y.Z. Viết ở chiến khu Việt Bắc. Đây là tác phẩm đổi mới đầu tiên của Hồ Chí Minh trong điều kiện Đảng đã cầm quyền. Sửa đổi Lối Làm Việc. Sửa đổi tức là đổi mới. Lối tức là phương pháp, là phong cách. Làm việc ở đây tức là lãnh đạo, điều hành, quản lý của nhà nước, của Đảng và hành động của chúng ta.

03:19Tác phẩm ấy có thể coi là sách gối đầu giường của những người cách mạng cả. Những điều Bác phê phán, chỉ trích từ năm 1947 đến bây giờ vẫn còn nguyên tính chất thời sự nóng bỏng của nó. Bác phê bình mấy cái căn bệnh này này.

03:34Bệnh là bệnh chủ quan. Bệnh coi khinh lý luận. Bệnh là bệnh hẹp hòi, không chịu dùng người giỏi, người tốt, chỉ thích dùng theo cánh hẩu mà thôi.

03:46Bệnh ba hoa, nói nhiều làm ít, lời nói việc làm không đi đôi với nhau. Đấy. từ đường cách mạng 1957 đến sửa đổi lối làm việc 1947 chính là bước ngoặt trong sự kiện đời Bác về tư duy lý luận, về chủ kiến của Bác.

04:03Trong sửa đổi lối làm việc, lúc bấy giờ Đảng đã rút vào bí mật rồi mà Bác và Đảng ta đưa ra một quyết định táo bạo là tuyên bố Đảng tự giải tán các ông ạ, nhưng mà thực chất vẫn tồn tại. Và Bác ghi trong sửa đổi lối làm việc cái mục về Đảng đấy, 12 điều xây dựng Đảng cách mạng chân chính.

04:22Chỉ có 456 từ thôi, nhưng nó toát lên cả một chủ kiến về Đảng cầm quyền trong sạch, vững mạnh như Đảng ta nói hiện nay. Và Bác kết luận Đảng là đạo đức là văn minh như sau này lúc Đảng Đảng ta đã 30 tuổi.

04:37Bước ngoặt 30 năm trong đời Bác thì phải nói đến cái sự kiện này. Lúc ra đi tìm đường cứu nước 21 tuổi, 30 năm sau về Pác Bó, Cao Bằng 51 tuổi.

04:50Đó là tròn 30 năm hành trình khắp các châu lục, các đại dương trên thế giới để thâu tóm vào mình những tri thức Đông Tây kim cổ để đủ sức trở về nhìn lại Việt Nam với một tầm mắt đại dương như lời đánh giá của Chế Lan Viên.

05:08Đấy là bước ngoặt 30 năm đấy. Một cái bước ngoặt 30 năm nữa trong đời Bác hãy bắt đầu từ sự kiện Đảng ra đời 1930 đến khi Đảng 30 tuổi năm 1960 mà Bác 70 tuổi. Bác nói là Đảng ta là con nòi của giai cấp công nhân.

05:24Lịch sử 30 năm đấu tranh của Đảng là cả một pho lịch sử bằng vàng và Đảng là đạo đức là văn minh. Đấy là bước ngoặt 30 năm. Và chúng ta còn có thể tìm thấy hai cái dấu mốc này cũng là bước ngoặt 30 năm của Bác này cũng rất có ý nghĩa về mặt chính trị.

05:43Năm 1919, bản án tám điều yêu sách của Nguyễn Tất Thành. Để 30 năm sau 1949, cách mạng đã thành công, Đảng đã cầm quyền, đang kháng chiến chống và kháng chiến kiến quốc để chống lại thực dân Pháp thì năm 49 được đánh dấu ở Việt Bắc, một tác phẩm của Bác rất nổi tiếng, đó là Dân vận.

06:05Tức là 1919 đến 1949 là Dân vận. Dân vận phải đúng và phải khéo. Dân vận đúng và khéo thì việc gì cũng xong. Dân vận kém và dở, việc gì cũng hỏng.

06:18Không có ai nói về Dân vận hay như Hồ Chí Minh. Dân vận phải thật thà nhúng tay vào việc. Dân vận phải không sót một người nào. Không bỏ lỡ một thời cơ, một tài năng nào dù nhỏ nhất.

06:33Và Bác là người xác lập một công thức hay là một cơ chế Dân vận đầy tính khoa học. Óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, miệng nói, chân đi, tay làm.

06:46Đấy là khoa học, nghệ thuật Dân vận của Bác nằm trong cái sự kiện bước ngoặt 30 năm. Và chúng ta cũng có thể trở lại cái sự kiện 20 năm tôi đã nói, vì nó gắn với hai văn kiện pháp lý và lịch sử quan trọng.

07:01Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến năm 46 nhé. Thà hy sinh tất cả, quyết không chịu làm nô lệ. Để 20 năm sau 1966, Bác ra lời kêu gọi đồng bào chống chống Mỹ cứu nước. Trong đó có một chân lý nổi tiếng, không có gì quý hơn độc lập, tự do.

07:19Đấy là những bước ngoặt lịch sử trong cuộc đời Hồ Chí Minh mà ta tạm minh chứng qua các cái mốc lịch sử 10 năm, 20 năm, 30 năm gắn với những tác phẩm của Người. Từ đây, chúng ta có thể nói đến những tác phẩm tiêu biểu.

07:37Và chúng tôi đã cho ra mắt bạn đọc và đã tái bản nhiều lần cái công trình là năm tác phẩm tiêu biểu của Hồ Chí Minh. Năm bảo vật quốc gia. Đó là Đường Cách Mệnh. Đó là Nhật ký trong tù. Đó là Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến chống thực dân Pháp.

07:57Lời kêu gọi chống Mỹ. Và đó là Di Chúc. Và kết tinh tất cả trong bản văn Di Chúc 1000 từ. Năm tác phẩm ấy chỉ là sự xét duyệt đầu tiên thôi.

08:10Chứ còn trong tác phẩm của Bác, di sản của Bác, chắc chắn rồi đây Đảng và Nhà nước sẽ còn đưa ra biết bao nhiêu tác phẩm khác của Bác ở tầm quốc bảo. Trước hết đó là Tuyên ngôn độc lập.

08:24Mà đến giờ phút này vẫn chưa được. Bởi vì chúng ta còn chưa đủ thẩm định khoa học khi mà bản gốc thất lạc trong hoàn cảnh kháng chiến. Tuyên ngôn độc lập là tuyên ngôn dựng nước cơ. Tuyên ngôn lập quốc Việt Nam thời hiện đại cơ mà. Xứng đáng ở trong danh mục quốc bảo của Hồ Chí Minh.